Βίος και Πολιτεία – Η Ελένη Πριοβόλου συνομιλεί με τον Κώστα Κατσουλάρη

Στο νέο επεισόδιο του podcast «Βίος και Πολιτεία», ο δημοσιογράφος και συγγραφέας Κώστας Κατσουλάρης φιλοξενεί την Ελένη Πριοβόλου σε μια εκτενή και ουσιαστική συζήτηση που διατρέχει όλο το φάσμα της λογοτεχνικής της διαδρομής: από το ιστορικό μυθιστόρημα για ενήλικες έως τη σύγχρονη παιδική λογοτεχνία.

Ένας «άγνωστος» του Νεοελληνικού Διαφωτισμού

Στο νέο επεισόδιο του podcast «Βίος και Πολιτεία», ο δημοσιογράφος και συγγραφέας Κώστας Κατσουλάρηςφιλοξενεί την Ελένη Πριοβόλου σε μια εκτενή και ουσιαστική συζήτηση που διατρέχει όλο το φάσμα της λογοτεχνικής της διαδρομής: από το ιστορικό μυθιστόρημα για ενήλικες έως τη σύγχρονη παιδική λογοτεχνία.

Αφορμή της συζήτησης είναι κυρίως το μυθιστόρημα Βαθύ το σκοτάδι πριν την αυγή, το οποίο τιμήθηκε το 2024 με το Βραβείο Πεζού Λόγου του Ιδρύματος Ουράνη της Ακαδημίας Αθηνών, αλλά και το πρόσφατο εικονογραφημένο βιβλίο για παιδιά Η Ραμού και η φάλαινα Μπελού.

Στο επίκεντρο του μυθιστορήματος Βαθύ το σκοτάδι πριν την αυγή βρίσκεται ο Χριστόδουλος Παμπλέκης, μια εμβληματική αλλά λιγότερο γνωστή μορφή του Νεοελληνικού Διαφωτισμού. Η Ελένη Πριοβόλου μιλά για την πολυετή έρευνα που προηγήθηκε της συγγραφής, για τη συνειδητή επιλογή της πρωτοπρόσωπης αφήγησης και για τη γλωσσική πρόκληση ενός έργου που συνομιλεί με τη διαχρονία της ελληνικής γλώσσας.

Όπως αναδεικνύεται στη συζήτηση, ο Παμπλέκης υπήρξε μια συγκρουσιακή προσωπικότητα, βαθιά πολιτική και φιλοσοφική, που ήρθε σε ρήξη με τη θεοκρατία και το εκκλησιαστικό κράτος της εποχής του. Μέσα από τη λογοτεχνική ανασύνθεση της ζωής του, το μυθιστόρημα φωτίζει τα προεπαναστατικά χρόνια, το πνεύμα του Διαφωτισμού, τις ελληνικές παροικίες της Ευρώπης και τις ιδεολογικές ζυμώσεις που προηγήθηκαν της Ελληνικής Επανάστασης.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη γλώσσα του βιβλίου, η οποία ενσωματώνει στοιχεία καθαρεύουσας, δημοτικής και αρχαΐζουσας γραφής. Η συγγραφέας μιλά για τη σημασία της διατήρησης και αναζήτησης των λέξεων, για τη γλώσσα ως φορέα νοήματος και ιστορικής μνήμης, αλλά και για την ευθύνη της λογοτεχνίας να αντιστέκεται στη γλωσσική ισοπέδωση.

Η ανάγνωση αποσπάσματος από το βιβλίο, μέσα στο podcast, δίνει στον ακροατή μια καθαρή αίσθηση του ύφους, του ρυθμού και της εσωτερικής έντασης της αφήγησης.

Από τον Διαφωτισμό στην παιδική φαντασία

Στο δεύτερο μέρος της συζήτησης, η κουβέντα περνά στο άλλο άκρο της δημιουργίας της Ελένης Πριοβόλου: την παιδική λογοτεχνία. Το βιβλίο Η Ραμού και η φάλαινα Μπελού, εμπνευσμένο από μια αυθόρμητη αφήγηση της εγγονής της συγγραφέα, ανοίγει μια τρυφερή αλλά ουσιαστική συζήτηση για τη φαντασία, τη διαφορετικότητα και τα παιδιά που βρίσκονται στο φάσμα του αυτισμού.

Χωρίς διδακτισμό και χωρίς ρητές εξηγήσεις, το βιβλίο –όπως εξηγεί η ίδια– λειτουργεί ως μια αλληγορία κατανόησης και αποδοχής της ιδιαιτερότητας. Ιδιαίτερη μνεία γίνεται και στην εικονογράφηση της Ντανιέλας Σταματιάδη, η οποία, με απόλυτη δημιουργική ελευθερία, επεκτείνει και συνομιλεί με το κείμενο.

Όπως επισημαίνει ο Κώστας Κατσουλάρης, η συζήτηση επιβεβαιώνει ότι η λογοτεχνία αποτελεί ενιαίο πεδίο, πέρα από ηλικιακές ή εμπορικές κατηγοριοποιήσεις. Η ίδια δημιουργική ανάγκη, η ίδια ευθύνη απέναντι στη γλώσσα και τον αναγνώστη, διατρέχει τόσο τα έργα για ενήλικες όσο και τα βιβλία για παιδιά.

Το επεισόδιο κλείνει με μια αισιόδοξη νότα για τη δύναμη της αφήγησης, της φαντασίας και της βαθιάς ακρόασης – στοιχείων που χαρακτηρίζουν συνολικά το έργο της Ελένης Πριοβόλου.


Δείτε ολόκληρο το επεισόδιο του podcast εδώ:

Eγγραφείτε στο Newsletter των Εκδόσεων Καστανιώτη και
ενημερωθείτε για όλες τις νέες εκδόσεις και προσφορές μας.

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Σε μια κατάμεστη αίθουσα, στον ΙΑΝΟ της Αθήνας, παρουσιάστηκε το νέο μυθιστόρημα του Σταύρου Χριστοδούλου Έξι λεπτά ακόμα.

Ακούστε το συναρπαστικό αυτό επεισόδιο του «The Review» και ανακαλύψτε τα μυστικά πίσω από την κάμερα ενός πολυσυζητημένου κινηματογραφικού μύθου, μέσα από τη ματιά ενός σύγχρονου master του σινεμά.
Η λίστα με τα σχολεία που κέρδισαν τον διαγωνισμό «Η οικογένειά μου είναι… ο κόσμος μου»
Menu
ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ