«Ημερολόγιο Μόσχας» | Εκδόσεις Καστανιώτη

Ημερολόγιο Μόσχας

Πρόλογος: Γκέρσομ Σόλεμ, Επιμέλεια - Σημειώσεις: Γκάρι Σμιθ, Επίμετρο - σχόλια στην ελληνική έκδοση: Κώστας Θ. Καλφόπουλος

Μετάφραση:
Έμη Βαϊκούση

Ημερολόγιο Μόσχας
  • ISBN: 978-960-03-6189-6
  • Σκληρό εξώφυλλο
  • Υπό έκδοση

Περίληψη

Η ζωή του Γερμανοεβραίου κριτικού λογοτεχνίας και φιλοσόφου Βάλτερ Μπένγιαμιν (1892-1940) συνιστά μια αυθεντική αλληγορία για την πορεία των ιδεών στον εικοστό αιώνα. Η πνευματική οδύσσεια του Μπένγιαμιν ολοκληρώθηκε όταν, κυνηγημένος από τους ναζιστές, αυτοκτόνησε στα γαλλο-ισπανικά σύνορα. Ωστόσο, αρκετό καιρό πριν από αυτή την τραγική κατάληξη, ο ίδιος είχε επισκεφθεί τη Σοβιετική Ένωση. Η εντυπωσιακή καταγραφή εκείνου του ταξιδιού κατέχει περίοπτη θέση στα κείμενά του, εξαιτίας του ειλικρινούς και άτεγκτου τρόπου με τον οποίο παλεύει τόσο με τα κίνητρα όσο και με τη συνείδησή του. Φαίνεται ότι ο αρχικός λόγος εκείνου του ταξιδιού ήταν η τρυφερότητά του για την Άσια Λάτσις, μια Λεττονή κομμουνίστρια που είχε συναντήσει στο Κάπρι το 1924, η οποία θα παρέμενε μια σημαντική επιρροή για τον ίδιο, διανοητική και συναισθηματική, καθ' όλη τη διάρκεια των δεκαετιών του 1920 και του 1930. Η Άσια Λάτσις ήταν εγκατεστημένη στη Μόσχα, πασχίζοντας να τα φέρει βόλτα, εργαζόμενη ως δημοσιογράφος. Το ημερολόγιο του Μπένγιαμιν είναι, από τη μια πλευρά, η αποτύπωση αυτής της μαζοχιστικής ερωτικής σχέσης όπου το αντικείμενο του πόθου είναι άπιαστο και μάλλον άπονο. Από την άλλη πλευρά, είναι η ιστορία ενός αποτυχημένου ειδυλλίου με τη Ρωσική Επανάσταση. Διότι ο Μπένγιαμιν είχε μεταβεί στη Ρωσία όχι μόνο για να αποκτήσει μια εικόνα της σοβιετικής κοινωνίας από πρώτο χέρι αλλά και για να λάβει μια τελική απόφαση σχετικά με το αν θα γινόταν μέλος του Κομμουνιστικού Κόμματος. Το ημερολόγιο του Μπένγιαμιν αναδεικνύει τη διλημματική συνθήκη που βιώνει ένας συγγραφέας ο οποίος μπορεί να έχει σαγηνευτεί από τις υποσχέσεις της Επανάστασης αλλά την ίδια στιγμή είναι απρόθυμος να φορέσει παρωπίδες μπροστά στις ανθρώπινες και θεσμικές αποτυχίες της. Το Ημερολόγιο Μόσχας συνιστά κάτι παραπάνω από μια μαρτυρία για την ιδεολογική αμφιθυμία. Η λογοτεχνική του αξία είναι μεγάλη. O Mπένγιαμιν αποδεικνύεται εδώ ένας από τους σπουδαιότερους φυσιογνωμιστές της Μόσχας κατά τον εικοστό αιώνα, και φιλοτεχνεί ένα χειμερινό πορτρέτο της πόλης που στέκεται επάξια δίπλα σε άλλες θαυμάσιες μνημονικές του ανακλήσεις, του Βερολίνου, της Νάπολης, της Μασσαλίας και του Παρισιού. Οι αναγνώστες που ενδιαφέρονται για τη συγκεκριμένη εποχή θα βρουν τούτη την επιτόπια περιγραφή της Μόσχας από τον Μπένγιαμιν εξαιρετικά διαφωτιστική.

Βιογραφικά στοιχεία

Βάλτερ Μπένγιαμιν